Bytomski zabytek odzyskał blask. Kościół św. Wojciecha po gruntownej renowacji

Po kilku miesiącach intensywnych prac kościół pw. św. Wojciecha w Bytomiu, jeden z najstarszych zabytków sakralnych w mieście, znów zachwyca mieszkańców i turystów. Zakończona właśnie renowacja objęła nie tylko elewację i dach, ale także cenne elementy wnętrza, a jej koszt sięgnął blisko 4,5 mln złotych. To jedna z największych inwestycji konserwatorskich w historii tej świątyni.

Uroczysty odbiór prac odbył się w środę 5 sierpnia przy pl. Klasztornym. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele wykonawcy, miasta oraz Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. – Kościół św. Wojciecha to rozpoznawalny obiekt nie tylko dla parafian, a na jego remont czekali wszyscy, dla których ważna jest zabytkowa tkanka miasta. Bardzo się cieszę, że udało się przeprowadzić tę renowację, dzięki której kolejny cenny zabytek na mapie miasta zyskał nowe, piękniejsze oblicze – mówi Magdalena Górak, zastępczyni prezydenta Bytomia.

Prace od fundamentów po wieżę

Zakres robót był imponujący. Wykonawca, krakowska firma Des, przeprowadził kompleksowy remont elewacji kościoła oraz przybudówek – kaplicy i zakrystii. Odnowiono również dach nad wejściem do świątyni oraz wszystkie obróbki blacharskie. Konserwacji poddano okna, drzwi, a także detale architektoniczne, takie jak spływy wolutowe ścian attykowych, festony nad wejściami do kruchty czy elementy rzeźby „Serce Jezusowe”.

Wewnątrz świątyni wykonano czyszczenie, naprawę i impregnację kamiennych posadzek w kościele, kaplicy i zakrystiach. Odnowiono także drewniane podłogi na chórze, poddaszu i wieży oraz w pomieszczeniach ministrantów. Wyremontowano schody prowadzące na wieżę, a także kaplicę NMP, przedsionek i piwnicę starej zakrystii. Zamontowano nowe instalacje: odgromową, przeciwpożarową, monitoring wizyjny oraz system przeciwwłamaniowy.

Niespodzianki pod posadzką

Prace prowadzone były pod ścisłym nadzorem Śląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Katowicach oraz archeologów z Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu i Stowarzyszenia Naukowego Archeologów Polskich Oddział Górnośląski. To właśnie dzięki ich pracy udało się odkryć nieznane dotąd tajemnice świątyni. Podczas robót odsłonięto m.in. mury pochodzące prawdopodobnie z XIV wieku oraz ślady przebudowy z wieku XV, w tym zamurowane kamienne elementy portalu po obu stronach kruchty północnej.

Archeolodzy natrafili również na szkielety dziecięce, a wokół nich na artefakty z miedzi, brązu i ceramikę datowaną na XIII lub XIV wiek. To odkrycie rzuca nowe światło na historię nie tylko samego kościoła, ale i całego średniowiecznego Bytomia. – Jesteśmy pod wielkim wrażeniem pracy wykonawcy, który z kunsztem i troską zadbał o każdy najmniejszy element. To był skomplikowany projekt, ale dzięki dobrej współpracy udało się go pomyślnie zrealizować – podkreśla o. Remigiusz Langer OFM, proboszcz parafii pw. św. Wojciecha.

Finansowanie i znaczenie dla miasta

Inwestycja była możliwa dzięki dofinansowaniu z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków. Całkowity koszt prac wyniósł 4 474 478 zł, z czego 3 390 800 zł pochodziło z programu rządowego, a 69 200 zł z budżetu gminy Bytom. Dodatkowe roboty, o wartości ponad 1 mln zł, sfinansował Zakon Braci Mniejszych. Kościół pw. św. Wojciecha, wpisany do rejestru zabytków w 1970 roku, pochodzi z połowy XV wieku i jest jednym z najcenniejszych obiektów sakralnych w regionie.

Dla mieszkańców Bytomia to nie tylko kwestia estetyki. – W realizację tego wymagającego przedsięwzięcia włączone było bardzo wiele osób – to dzięki ich determinacji, cierpliwości i poświęceniu w pracy możemy dziś podziwiać odnowioną świątynię. Jako Miejski Konserwator Zabytków odczuwam dumę i satysfakcję z uratowania tak ważnego elementu naszego lokalnego dziedzictwa – mówi Dominika Kściuczyk, Miejski Konserwator Zabytków. Odnowiony kościół to dowód, że lokalne dziedzictwo może być skutecznie chronione i pielęgnowane dla przyszłych pokoleń.

Zakończenie prac to jednak nie koniec historii. Dzięki odkryciom archeologicznym możliwe będą dalsze badania naukowe, a sama świątynia – już w pełni wyremontowana – pozostaje otwarta dla wiernych i turystów. Informacje przekazał Urząd Miejski w Bytomiu.