Mikrohistorie Górnoślązaczek. Nowy projekt Anny Seemann-Majorek zbliża się do realizacji

Czy opowieści mieszkanek śląskich podwórek mogą zmienić stereotypowy obraz dzielnic często postrzeganych jako marginalizowane? Anna Seemann-Majorek, bytomska społeczniczka i badaczka, właśnie otrzymała narzędzia, by to udowodnić. Jej projekt „Głosy z podwórek. Cztery ścieżki mikrohistorii Górnoślązaczek” został dofinansowany Stypendium Marszałka Województwa Śląskiego w dziedzinie kultury. Przedsięwzięcie, które potrwa cztery miesiące – od sierpnia do listopada 2026 – ma na celu zebranie i literackie opracowanie historii kobiet mieszkających na czterech górnośląskich podwórkach.

Podwórka jako mikroświaty kobiecej siły

Sercem projektu są rozmowy z mieszkankami wybranych dzielnic wielkomiejskich – to one staną się źródłem opowieści o rodzinie, sąsiedztwie i codzienności. Każde z czterech podwórek reprezentuje inny mikroświat, a mieszkanki mają łączyć pokolenia, budować sąsiedzkie wspólnoty i pielęgnować lokalną pamięć. Anna Seemann-Majorek podkreśla, że interesują ją historie, które rzadko trafiają do oficjalnych opracowań, a które najlepiej oddają tożsamość regionu.

Projekt ma przełamać stereotypy dotyczące śląskich dzielnic, często opisywanych jako niebezpieczne czy problematyczne. Autorka chce pokazać, że za takim obrazem kryją się niezwykłe postaci – silne, autentyczne kobiety, które codziennie współtworzą historię swoich miast. To właśnie ich głosy zostaną nagrane i udokumentowane w trakcie badań terenowych.

Literackie opowieści z ducha prawdy i baśni

Efektem projektu nie będą suche reportaże ani biografie. Anna Seemann-Majorek planuje napisać cztery opowiadania inspirowane prawdziwymi losami kobiet, wzbogacone o subtelne elementy baśniowe. Dzięki temu historie mają zachować autentyczność, a jednocześnie stać się uniwersalne i przystępne także dla młodszych czytelników. Jak tłumaczy badaczka – kultura rodzi się w codziennym życiu, a nie tylko w instytucjach.

Gotowe utwory zostaną opublikowane w formie plików tekstowych i audio do bezpłatnego pobrania. Będą dostępne na stronach Ewangelickiego Stowarzyszenia Kultury oraz Fundacji Passart. To celowy zabieg, by opowieści mogły trafić do jak najszerszego grona odbiorców, bez barier finansowych czy technicznych.

Kobieta, która słucha i dokumentuje

Anna Seemann-Majorek to nie tylko pomysłodawczyni projektu, ale doświadczona dokumentalistka lokalnego dziedzictwa. Jako współzałożycielka i wiceprezeska Ewangelickiego Stowarzyszenia Kultury – odznaczonego medalem „Zasłużony dla Kultury Polskiej” – ma na koncie szereg inicjatyw. W 2024 roku otrzymała Medal Miasta Bytomia, a w 2025 tytuł Bytomianki Wiosny. Jest autorką monografii Matki Ewy z Miechowic, współautorką filmu dokumentalnego o tej postaci oraz pomysłodawczynią Wirtualnego Muzeum Ewangelicyzmu Bytomia i Okolic.

Badaczka łączy naukę z popularyzacją historii mówionej. Współtworzyła Bytomsko-Chorzowski Szlak Kobiet i gry miejskie, które przybliżają dziedzictwo Bytomia. Jej nowy projekt wpisuje się w wieloletnie zainteresowanie tematyką kobiet.